Theo dõi sức khỏe khi mắc bệnh tiểu đường
Bệnh tiểu đường là một tình trạng bệnh mãn tính khiến cho cơ thể không thể sản xuất hoặc sử dụng insulin một cách hiệu quả. Insulin là một hormon giúp glucose (đường) từ máu đi vào các tế bào để cung cấp năng lượng. Khi cơ thể không có đủ insulin, glucose sẽ tích tụ trong máu, dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.
Người mắc bệnh tiểu đường cần theo dõi sức khỏe thường xuyên để phát hiện sớm các biến chứng và điều chỉnh chế độ điều trị phù hợp. Dưới đây là một số hướng dẫn về cách theo dõi sức khỏe khi mắc bệnh tiểu đường:
- Đo lượng đường trong máu thường xuyên:
- Đo lượng đường trong máu thường xuyên là cách tốt nhất để theo dõi mức đường huyết và đảm bảo rằng nó nằm trong phạm vi mục tiêu.
- Tần suất đo đường huyết phụ thuộc vào loại thuốc tiểu đường bạn đang sử dụng, tình trạng sức khỏe tổng thể và các yếu tố khác.
- Hãy nói chuyện với bác sĩ về tần suất đo đường huyết phù hợp với bạn.
- Theo dõi huyết áp:
- Huyết áp cao là một yếu tố nguy cơ lớn gây ra bệnh tim, đột quỵ và các biến chứng tiểu đường khác.
- Người mắc bệnh tiểu đường nên theo dõi huyết áp thường xuyên tại nhà hoặc tại phòng khám bác sĩ.
- Huyết áp mục tiêu cho người mắc bệnh tiểu đường là dưới 140/90 mmHg.
- Kiểm tra mỡ máu:
- Mỡ máu cao, bao gồm cholesterol LDL (xấu) và triglyceride, cũng là một yếu tố nguy cơ lớn gây ra bệnh tim và đột quỵ.
- Người mắc bệnh tiểu đường nên kiểm tra mỡ máu thường xuyên để đảm bảo rằng chúng nằm trong phạm vi mục tiêu.
- Mục tiêu mỡ máu cho người mắc bệnh tiểu đường là:
- Cholesterol LDL dưới 100 mg/dL
- Cholesterol HDL (tốt) trên 40 mg/dL
- Triglyceride dưới 150 mg/dL
- Kiểm tra chức năng thận:
- Bệnh tiểu đường có thể gây tổn thương thận, dẫn đến suy thận.
- Người mắc bệnh tiểu đường nên kiểm tra chức năng thận thường xuyên để phát hiện sớm các vấn đề và điều trị kịp thời.
- Xét nghiệm creatinin và albumin trong nước tiểu là hai xét nghiệm thường được sử dụng để kiểm tra chức năng thận.
- Kiểm tra mắt:
- Bệnh tiểu đường có thể gây tổn thương võng mạc, dẫn đến mất thị lực.
- Người mắc bệnh tiểu đường nên kiểm tra mắt thường xuyên để phát hiện sớm các vấn đề và điều trị kịp thời.
- Kiểm tra mắt bao gồm kiểm tra thị lực, khám đáy mắt và chụp võng mạc.
- Kiểm tra bàn chân:
- Bệnh tiểu đường có thể gây tổn thương thần kinh ở bàn chân, dẫn đến mất cảm giác và các vấn đề về bàn chân khác.
- Người mắc bệnh tiểu đường nên kiểm tra bàn chân hàng ngày để phát hiện sớm các vết thương, vết loét và các vấn đề khác.
- Xét nghiệm hemoglobin A1c:
- Xét nghiệm hemoglobin A1c (HbA1c) là một xét nghiệm máu đo lượng đường huyết trung bình trong khoảng thời gian 2-3 tháng.
- Xét nghiệm HbA1c giúp đánh giá mức độ kiểm soát đường huyết trong thời gian dài.
- Mục tiêu HbA1c cho người mắc bệnh tiểu đường là dưới 7%.
- Kiểm tra răng miệng:
- Bệnh tiểu đường có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về răng miệng, như sâu răng, viêm nướu và mất răng.
- Người mắc bệnh tiểu đường nên kiểm tra răng miệng thường xuyên để phát hiện sớm các vấn đề và điều trị kịp thời.
- Thay đổi lối sống:
- Thực hiện chế độ ăn uống lành mạnh: Ăn nhiều rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, cá, thịt nạc và các loại đậu. Hạn chế ăn thực phẩm chế biến sẵn, đồ uống có đường, đồ ăn nhanh và thực phẩm giàu chất béo.
- Tập thể dục thường xuyên: Tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày, hầu hết các ngày trong tuần.
- Giảm cân nếu bạn thừa cân hoặc béo phì.
- Bỏ hút thuốc.
- Kiểm soát căng thẳng.
- Sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ:
- Uống thuốc tiểu đường theo chỉ định của bác sĩ.
- Không tự ý thay đổi liều lượng thuốc hoặc ngừng thuốc mà không có sự đồng ý của bác sĩ.
- Dự phòng biến chứng:
- Sử dụng aspirin liều thấp để dự phòng biến chứng tim mạch.
- Sử dụng thuốc ức chế men chuyển hoặc thuốc chẹn beta để điều trị huyết áp cao.
- Sử dụng thuốc statin để điều trị mỡ máu cao.
- Sử dụng thuốc ức chế men ACE hoặc thuốc chẹn thụ thể angiotensin để bảo vệ thận.
- Sử dụng thuốc nhỏ mắt để ngăn ngừa tổn thương mắt.
- Sử dụng kem dưỡng ẩm để ngăn ngừa khô da và các vấn đề về da khác.
- Đi khám bác sĩ thường xuyên:
- Đi khám bác sĩ thường xuyên để kiểm tra sức khỏe tổng thể và điều chỉnh chế độ điều trị phù hợp.
- Tần suất đi khám bác sĩ phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe của bạn và các yếu tố khác.
- Hãy nói chuyện với bác sĩ về tần suất đi khám phù hợp với bạn.
Ngoài những thông tin trên, còn một số thông tin liên quan đến theo dõi sức khỏe khi mắc bệnh tiểu đường như sau:
- Giáo dục tiểu đường: Người mắc bệnh tiểu đường nên tham gia các chương trình giáo dục tiểu đường để tìm hiểu về bệnh tiểu đường, cách kiểm soát đường huyết, chế độ ăn uống, tập thể dục và các phương pháp điều trị khác.
-
Tự chăm sóc bàn chân: Người mắc bệnh tiểu đường nên tự chăm sóc bàn chân hàng ngày để ngăn ngừa các vấn đề về bàn chân, bao gồm:
- Rửa chân bằng nước ấm và xà phòng nhẹ hàng ngày.
- Lau khô chân kỹ lưỡng, đặc biệt là giữa các ngón chân.
- Kiểm tra bàn chân hàng ngày để tìm các vết thương, vết loét hoặc các vấn đề khác.
- Cắt móng chân thường xuyên và cẩn thận.
- Mang giày vừa vặn và thoải mái.
- Tránh đi chân trần.
- Ngừng hút thuốc: Hút thuốc làm tăng nguy cơ mắc các biến chứng tiểu đường, bao gồm bệnh tim, đột quỵ, tổn thương mắt, tổn thương thận và các vấn đề về bàn chân.
- Kiểm soát căng thẳng: Căng thẳng có thể làm tăng lượng đường trong máu. Tìm các cách để kiểm soát căng thẳng, chẳng hạn như tập thể dục, yoga, thiền hoặc dành thời gian cho các hoạt động yêu thích.
- Tiêm phòng cúm và viêm phổi: Người mắc bệnh tiểu đường có nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng này cao hơn. Tiêm phòng cúm và viêm phổi hàng năm để giúp bảo vệ bản thân khỏi các bệnh nhiễm trùng này.
Người mắc bệnh tiểu đường nên hợp tác chặt chẽ với bác sĩ và các chuyên gia y tế khác để theo dõi sức khỏe thường xuyên, điều chỉnh chế độ điều trị phù hợp và ngăn ngừa các biến chứng.