Logo Cung Cấp
Trắng đêm 'săn' virus

Trắng đêm 'săn' virus

28 ngày trước kinhtedothi.vn

Hà Nội, những ngày tháng 5 như càng nóng thêm bởi diễn biến của dịch Covid-19 tại Hà Nội cũng như cả nước. Những ngày này, ở tầng 8 tòa nhà Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội, dù ngày hay đêm vẫn luôn thấy bóng dáng của những chiến sĩ áo trắng, áo xanh trong bộ đồ bảo hộ kín mít, mải miết bên máy xét nghiệm.


Họ đang từng ngày, từng giờ chạy đua với thời gian để thực hiện nhanh chóng, chính xác từng mẫu xét nghiệm khi cộng đồng đang ngóng trông. Từng ngày trôi qua, công việc thầm lặng của họ vẫn luôn là áp lực đan xen lẫn khó khăn, vất vả.

Những ''thợ săn virus'' của Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật Hà Nội. Ảnh: Ngọc Tú

"Xông hơi" lấy mẫu

Khi TP lên đèn cũng là lúc những bước chân vội vã của chiến sĩ áo trắng Trung tâm y tế (TTYT) quận Hai Bà Trưng chuyển mẫu xét nghiệm lên tầng 8, tòa nhà CDC Hà Nội. Khoác trên mình chiếc áo blouse trắng ướt đẫm mồ hôi, đưa tay lau vội những giọt mồ hôi trên má, anh Ngô Hùng Sơn - nhân viên Khoa Kiểm soát Bệnh tật, TTYT quận Hai Bà Trưng chia sẻ, anh cùng các nhân viên y tế của TTYT vừa hoàn thành việc lấy mẫu xét nghiệm cho gần 400 người từng đến từ Đà Nẵng về. Nắng nóng, liên tục lấy mẫu dịch hầu họng cho người dân từ lúc 13 giờ 30 phút đến 18 giờ, khi công việc kết thúc cũng là lúc họ mệt phờ.
“Giữa tiết trời gần 38 độ, khoác trên mình bộ đồ bảo hộ kín mít chẳng khác nào vào trong phòng xông hơi. Mệt lả khi công việc kết thúc, cởi bộ quần áo bảo hộ ra khỏi người, cảm giác như được giải phóng khỏi sự ngột ngạt, khó chịu… Lấy mẫu đã vất vả, xong, chúng tôi lại lọ mọ chạy lên CDC Hà Nội gửi mẫu, đi duyệt mẫu, làm code từng mẫu… có khi phải đến 12 giờ đêm hoặc lâu hơn, chúng tôi mới được về” - anh Sơn mệt mỏi tâm sự.
Đồng hồ điểm 19 giờ, tầng 8 tòa nhà CDC Hà Nội như đông vui, nhộn nhịp hơn bởi lượng mẫu xét nghiệm đang đổ dồn về đây. Những chiếc thùng đựng mẫu xét nghiệm được chuyển đến liên tục, có khi đến lúc 2 - 3 giờ đêm. Hơn 80 cán bộ Khoa Xét nghiệm, Chẩn đoán hình ảnh và Thăm dò chức năng cùng hơn 20 người từ các khoa khác đến tăng cường làm việc theo ca 24/24 giờ trong ngày, họ chỉ nghỉ theo ca nghỉ của máy. Hành lang của tầng 8 đang được tận dụng làm nơi chuẩn bị mẫu. Khi mẫu được chuyển đến, các cán bộ xét nghiệm sẽ đối chiếu tên và code của mẫu cho thật chuẩn, chuẩn bị để chuyển vào phòng xét nghiệm.
Thời điểm này, CDC Hà Nội xét nghiệm khoảng 5.000 - 6.000 mẫu/ngày. Vào những ngày cao điểm, CDC Hà Nội, tiếp nhận khoảng gần 10.000 mẫu/ngày, trong khi mỗi ca trực chỉ có 10 người nên các nhân viên hầu như không bao giờ nghỉ. Đó là con số rất lớn so với nhân lực. Hiện tại mỗi nhân viên nơi đây làm việc gấp 2 - 3 lần, tất cả đều phải tuân thủ theo quy trình nghiêm ngặt.
Sau những giờ làm việc vất vả, áp lực, chị Phạm Thị Tố Uyên - nhân viên Khoa Xét nghiệm biểu lộ rõ sự mệt mỏi, đôi mắt quầng thâm vì thiếu ngủ. “Làm việc trong môi trường không quạt, không điều hòa, nóng đến mấy chúng tôi cũng phải chấp nhận. Vì đây là khu vực lây nhiễm, không thể bật quạt. Nên khi mặc bộ quần áo bảo hộ kín mít với lớp khẩu trang, mũ trùm, tay đeo găng, chỉ một lúc thôi, ai nấy, mồ hôi vã ra, mệt phờ” - chị Uyên tâm sự.
Nhớ có lần, chị Uyên trực 2 đêm liền, một đêm trực nhận mẫu quá tải gần 10.000 mẫu, đồng nghiệp của chị làm việc gần như thâu đêm. Khi chạy mẫu xong cũng đã 12 giờ đêm, ra khỏi phòng, ai nấy đều mệt phờ, đến nỗi không thở nổi, chân tay run, đói, tranh thủ ăn nhưng chẳng biết đến cảm giác ngon vì đồ ăn đã nguội, người đã thấm mệt… Thế nhưng, họ chỉ được nghỉ 30 phút sau đó lại vào guồng quay của công việc đến 5 giờ sáng hôm sau.
Từ đầu mùa dịch đến nay, chị Uyên cùng những đồng nghiệp chưa lúc nào được ngơi nghỉ khi còn đó những lo âu về con cái… “3 con nhỏ ở nhà tự trông nhau khi mẹ đi làm thâu đêm suốt sáng, làm sao mà yên tâm được? Thương con lắm, nhưng biết làm sao đây. Khi Tổ quốc cần thì mình phải hy sinh, cống hiến. Mong Việt Nam sớm đẩy lùi dịch bệnh để chạy về nhà ôm con vào lòng mà khóc” - giọng chị Uyên nghẹn nấc khi kể về các con. Nghe lời tâm sự xé lòng của người mẹ trẻ, tôi bỗng thấy cay cay sống mũi.
Từng ngày trôi qua, công việc của những chiến sĩ áo trắng của CDC Hà Nội vẫn là những áp lực đan xen khó khăn, vất vả. Họ đang phải hy sinh tất cả, gia đình, con cái, bản thân… Tất cả họ đều nỗ lực hết mình cùng chung một mục tiêu quyết tâm đẩy lùi dịch Covid-19.

Ảnh: Ngọc Tú

Cái khó ló cái khôn
Theo Phó Giám đốc CDC Hà Nội Khổng Minh Tuấn, Hà Nội đang chạy đua với thời gian để tăng cường xét nghiệm diện rộng làm cơ sở cho chiến lược truy vết, khoanh vùng, dập dịch. Đến thời điểm này, CDC Hà Nội đang phải đáp ứng mọi diễn biến của dịch trong tình trạng thiếu rất nhiều thứ và thiếu vào các thời điểm cụ thể.
Chia sẻ về câu chuyện thiếu ống bảo quản tăm bông sau khi lấy dịch hầu họng, ông Tuấn bảo, vì cơ chế không cho phép ngành y tế dự trữ quá nhiều trong một thời gian nhất định. Nên vào thời điểm nhu cầu tăng cao đột biến, mọi thứ sẽ bị thiếu, thiếu là do không chuẩn bị kịp. Một phần là đơn vị cung cấp trên thị trường không nhiều, những vật tư, sinh phẩm này lại không có thời hạn sử dụng dài nên vào lúc khan hiếm thì giá thành tăng rất cao. Ống nhựa bảo quản đó nếu mua trên thị trường thường có giá 25.000 đồng/ống, bây giờ đã tăng lên thành 60.000 - 70.000 đồng/ống cho 1 mẫu xét nghiệm.
Với giá thành này, cơ chế mua sắm không giải quyết ngay được mà phải giải trình rất mất thời gian. Để xử lý tình huống khẩn cấp, CDC Hà Nội đang dùng chính nguồn lực của mình tự mua ống nhựa về bố trí cán bộ, nhân viên tự pha chế môi trường bảo quản. Kết quả, mỗi mẫu xét nghiệm, ngân sách Nhà nước đang chỉ phải chi khoảng 2.000 - 3.000 đồng/ống. Từ ngày 5/5 cho đến nay, trung bình cứ 3 ngày CDC Hà Nội làm đến 17.000 mẫu xét nghiệm Covid-19. Nếu nói làm lợi cho ngân sách Nhà nước thì CDC Hà Nội đã tiết kiệm ngân sách cho Thủ đô rất nhiều.
“CDC Hà Nội đã rất nỗ lực nhưng mọi chuyện đều rất khó nói vào lúc này... Nhiệm vụ của CDC Hà Nội là đáp ứng mọi yêu cầu của phòng, chống dịch. Nhưng, như GS.TS Lê Thị Quỳnh Mai - Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương đã chia sẻ trong tin nhắn dành cho các nhà thiện nguyện vào ngày 11/5: "Cảm ơn vì các bạn đã nghĩ đến chúng tôi, khó khăn thì vô vàn... Nếu có thể, các bạn hỗ trợ cho CDC Hà Nội nhé, họ khổ lắm...” - ông Tuấn chia sẻ.

Hiện nay, có nhiều nguyên nhân khiến hệ thống xét nghiệm đang được vận hành bị ảnh hưởng. Những thứ tưởng như không quan trọng hay to tát có thể gây ra tê liệt hệ thống là sự thật. Đơn cử, vật tư đơn giản như ống lấy mẫu, ống bảo quản tăm bông sau khi lấy dịch hầu họng. Nếu trong 1 ngày lấy 1.000 mẫu, Hà Nội không thiếu ống, nhưng 1 ngày lấy đến 5.000 - 10.000 mẫu thì chắc chắn thiếu, vì nhiều lẽ. Mà nếu thiếu cái này thì mẫu đâu để phòng xét nghiệm làm việc. Xét nghiệm không làm được việc thì lấy kết quả đâu cho Ban Chỉ đạo phân tích và đưa ra chính sách.
Phó Giám đốc CDC Hà Nội Khổng Minh Tuấn

Tại Khoa Xét nghiệm, mỗi người một việc làm theo dây chuyền từ khâu lấy mẫu, vào sổ, xử lý mẫu, tách chiết, chạy máy, làm việc với cường độ cao nhất nên họ rất vất vả, ít có thời gian nghỉ ngơi. Để tìm được virus với kết quả nhanh và chính xác, các nhân viên đều đang nỗ lực hết sức. Nhiều lúc rất mệt, gần như đuối sức, nhưng họ vẫn phải cố gắng, luôn động viên nhau nỗ lực từng ngày.
Trưởng khoa Xét nghiệm CDC Hà Nội Nguyễn Mạnh Hùng

Thanh Bình